Art. 3 p.r. to busola: celem jest uniknięcie upadłości przez układ. Kiedy PZU, kiedy PPU/PU, a kiedy sanacja? I co oznacza próg 15% wierzytelności spornych.
Cel restrukturyzacji jest prosty: uniknąć upadłości przez zawarcie układu z wierzycielami. Ustawa ma dać firmie realną szansę na powrót do płynności, a wierzycielom – więcej niż dostaliby w upadłości. W sanacji dochodzą działania naprawcze (operacyjne i prawne) przy szerokiej ochronie przed egzekucją.
Ważny filtr praktyczny: jeśli już na wejściu widać, że postępowanie nie uchroni dłużnika przed upadłością, sąd może uznać, że jego otwarcie byłoby pokrzywdzeniem wierzycieli – i odmówić.
Ustawa różnicuje tryby w zależności od udziału sporów wśród wierzytelności uprawnionych do głosowania nad układem:
- Do 15% sporów: PZU (postępowanie o zatwierdzenie układu), PPU (przyspieszone postępowanie układowe) albo sanacja.
- Powyżej 15% sporów: PU (postępowanie układowe) albo sanacja.
Jak liczyć?
- Nie uwzględnia się wierzycieli nieobjętych układem oraz tych bez prawa głosu.
- W PPU za „bezsporne” sensu largo przyjmuje się także wierzytelności dopuszczone do głosowania przez sędziego-komisarza.
- W PZU sporne nie głosują; w PPU mogą wyjątkowo, jeśli dopuści je sędzia-komisarz.
Gdy próg 15% zostanie przekroczony:
- PZU: nadzorca informuje o niemożności zawarcia układu w tym trybie – sąd odmówi zatwierdzenia.
- PPU: co do zasady umorzenie postępowania; gdy wyjdzie to dopiero przy zatwierdzaniu – odmowa (z wyjątkami z art. 165 ust. 4).
- PU: samo stwierdzenie ≤15% sporów nie kończy postępowania – można zatwierdzić listę i zwołać zgromadzenie.
- PZU bez obwieszczenia: do momentu zatwierdzenia układu – brak tarczy przed egzekucją.
- PPU / PU: egzekucje wstrzymane; wierzyciele zabezpieczeni rzeczowo co do zasady dochodzą z przedmiotu zabezpieczenia.
- Sanacja: najszersza ochrona – wstrzymane wszystkie egzekucje, także zabezpieczone.
- PZU z obwieszczeniem (art. 226a): tarcza jak w sanacji już na etapie pozasądowym.
- PZU: dłużnik zachowuje pełny zarząd.
- PPU / PU: czynności ponad zwykły zarząd wymagają zgody nadzorcy – bez niej są nieważne.
- Sanacja: zarząd przejmuje zarządca.
- PZU z obwieszczeniem: ograniczenia jak w PPU/PU.
- ≤15% sporów, szybko i „po cichu”: PZU.
- Potrzebujesz tarczy, ale prostej ścieżki: PPU.
- Więcej sporów / złożona sprawa: PU.
- Głęboka przebudowa (umowy, etaty, sprzedaże z efektem egzekucyjnym, pomoc publiczna): sanacja.
- Deweloper: pamiętaj o priorytecie przeniesienia lokali na nabywców.
Art. 3 p.r. to busola: ratuj firmę przed upadłością, działając uczciwie wobec wierzycieli. O wyborze trybu decydują przede wszystkim procent sporów, potrzebna tarcza i gotowość do ograniczeń w zarządzie.
Nie wiesz, co wybrać? Napisz – przeanalizuję strukturę długu, poziom sporów i ryzyka egzekucji, a następnie zaproponuję plan, który realnie zwiększy szansę na układ i ochronę kluczowego majątku.
