Stało się.
Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy ogłosił upadłość HREIT S.A. – spółki w centrum jednej z największych afer deweloperskich w historii Polski. Sąd jednocześnie odmówił otwarcia postępowania sanacyjnego, czyli zamknął temat „drugiej szansy” dla spółki. Syndykiem została spółka Grenda-Restrukturyzacja.
Jeśli wpłaciłeś pieniądze na mieszkanie, kupiłeś udziały, pożyczyłeś spółce pieniądze albo jesteś niezapłaconym wykonawcą, to ten artykuł jest dla Ciebie. Od dnia obwieszczenia postanowienia w Krajowym Rejestrze Zadłużonych biegnie 30-dniowy termin na zgłoszenie wierzytelności. I to jest teraz Twoje jedyne zadanie. Nie jest nim pisanie do prokuratury, ani komentowanie w grupach na Facebooku, tylko zgłoszenie wierzytelności w KRZ.
Jak do tego doszło w trzech akapitach
HREIT S.A., flagowa spółka grupy budowanej przez Michała Sapoty, zbierała pieniądze od tysięcy osób: nabywców mieszkań kupujących „na etapie dziury w ziemi”, inwestorów obejmujących udziały w spółkach celowych z obietnicą gwarantowanych zysków, pożyczkodawców i obligatariuszy. Prokuratura zarzuca kierownictwu przestępstwa na szkodę co najmniej 1 736 osób i straty liczone w setkach milionów złotych, a śledczy szacują, że poszkodowanych może być łącznie około 10 tysięcy osób, ze stratami przekraczającymi 3 mld zł. Sapota przebywa w areszcie.
Spółka próbowała się ratować: w lipcu 2024 r. otwarto przyspieszone postępowanie układowe, które sąd umorzył w marcu 2025 r. Potem był wniosek o sanację i sprawozdanie zarządcy przymusowego, z którego wynikało, że wymagalne zobowiązania sięgają ok. 2,8 mld zł, spółka utraciła płynność już na przełomie 2023/2024, a działania zarządu miały charakter pozorny. Sąd podzielił tę ocenę: sanacji odmówił, upadłość ogłosił.
Co to oznacza praktycznie? Majątkiem zarządza teraz syndyk. To on ustali, co spółka realnie posiada, zweryfikuje roszczenia, spienięży aktywa i podzieli środki między wierzycieli według kolejności ustawowej, ale w tym podziale uczestniczysz tylko wtedy, gdy prawidłowo zgłosisz wierzytelność.
I tu przechodzimy do konkretów.
Krok 0: Ustal, KTO jest Twoim dłużnikiem
To najważniejszy krok i najczęstsze źródło błędów w tej sprawie. Grupa HRE działała przez sieć podmiotów: HREIT S.A., spółki celowe poszczególnych inwestycji, BDC Development i inne. Ogłoszona upadłość dotyczy HREIT S.A.i tylko roszczenia wobec tej spółki zgłaszasz w tym postępowaniu.
Weź do ręki swoją umowę (deweloperską, pożyczki, objęcia udziałów, o roboty budowlane) i sprawdź, kto jest jej stroną – po nazwie i numerze KRS, nie po logo z folderu reklamowego. Jeśli Twoja umowa jest ze spółką celową, Twoje roszczenie wobec niej zgłosisz dopiero w ewentualnym postępowaniu tej spółki. Możesz natomiast mieć równolegle roszczenie wobec HREIT S.A., np. z poręczenia, gwarancji odkupu udziałów czy weksla. Dlatego czytaj całą dokumentację, łącznie z załącznikami.
Krok 1: Załóż konto w Krajowym Rejestrze Zadłużonych
Zgłoszenia wierzytelności składa się wyłącznie elektronicznie, przez system KRZ: krz.ms.gov.pl Papierowa forma dopuszczalna jest tylko dla wąskiej grupy tzw. wykluczonych cyfrowo (m.in. wierzyciele alimentacyjni i pracownicy – art. 216aa Prawa upadłościowego).
1. Wejdź na krz.ms.gov.pl i wybierz Portal Użytkowników Zarejestrowanych.
2. Zarejestruj konto, potwierdzając tożsamość Profilem Zaufanym, e-dowodem albo podpisem kwalifikowanym – tak jak w innych usługach e-administracji.
3. Podaj adres e-mail – na niego będą przychodzić powiadomienia o sprawie.
Jeśli jesteś spółką, konto zakłada osoba fizyczna (reprezentant lub pełnomocnik), a uprawnienia do działania za podmiot konfiguruje się w systemie.
Krok 2: Pamiętaj o prawidłowej sygnaturze
W Portalu Publicznym KRZ (tablica obwieszczeń) wyszukaj obwieszczenie postanowienia o ogłoszeniu upadłości HREIT S.A. Znajdziesz w nim dwie rzeczy, bez których nie ruszysz dalej:
– sygnaturę akt do zgłoszeń wierzytelności – to sygnatura z oznaczeniem „GUp” (dla zgłoszeń często z końcówką „-Zw”). Przepisz ją znak po znaku; błędna sygnatura oznacza, że zgłoszenie nie trafi do właściwych akt, czyli w praktyce – że go nie ma;
– dokładną datę obwieszczenia – od niej liczysz swoje 30 dni.
Krok 3: Wypełnij formularz 30048
W Portalu Użytkowników Zarejestrowanych wybierz „Nowy wniosek” i wyszukaj formularz „Zgłoszenie wierzytelności w postępowaniu upadłościowym” (nr 30048) – w wariancie dla upadłości przedsiębiorcy, nie konsumenta. Po wpisaniu sygnatury system sam podciągnie dane upadłego i syndyka. Ty uzupełniasz (zgodnie z art. 240 Prawa upadłościowego):
– swoje dane (imię i nazwisko/nazwa, PESEL lub NIP, adres),
– kwotę wierzytelności – rozbij ją: osobno należność główna, osobno odsetki wyliczone na dzień ogłoszenia upadłości, osobno ewentualne koszty, dopasuj do odpowiedniej kategorii zgłoszenia wierzytelności
– podstawę roszczenia – z jakiej umowy i z jakich faktów wynika (np. umowa deweloperska nr … z dnia …, wpłaty na rachunek powierniczy z dnia …; umowa pożyczki; gwarancja odkupu udziałów),
– kategorię zaspokojenia (jeśli masz wątpliwość — wskaż najlepiej jak umiesz; syndyk nie jest związany Twoją kwalifikacją),
– informacje o zabezpieczeniach (hipoteka, weksel, poręczenie),
– numer rachunku bankowego do ewentualnych wypłat.
Krok 4: Dołącz dowody
Syndyk uznaje wierzytelności na podstawie dokumentów, samo „wpłaciłem 400 tysięcy” nie wystarczy. Załącz skany: umowy z aneksami, potwierdzenia przelewów, faktury, wezwania do zapłaty, korespondencję. Przy wielostronicowych umowach wskaż w treści zgłoszenia konkretne postanowienia, z których wywodzisz roszczenie, ułatwiasz weryfikację i przyspieszasz uznanie.
Krok 5: Podpisz, wyślij,
Zgłoszenie podpisujesz elektronicznie w systemie i wysyłasz. Zgłoszenie w terminie 30 dni jest bez żadnej dodatkowej opłaty.
Co jeśli nie zdążysz?
Nie tracisz prawa do zgłoszenia, ale zapłacisz zryczałtowane koszty postępowania -równowartość 15% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw (art. 235 Prawa upadłościowego), czyli realnie ponad tysiąc złotych. Do tego spóźnione zgłoszenie nie wpływa na już dokonane czynności możesz przegapić głosowania i decyzje, które zapadły bez Ciebie. Wniosek: nie odkładaj.
A co dalej, po zgłoszeniu?
Syndyk zweryfikuje zgłoszenia i sporządzi listę wierzytelności. Jeśli Twoja wierzytelność zostanie odmówiona lub uznana w niższej kwocie masz **dwa tygodnie od obwieszczenia listy w KRZ na sprzeciw** do sędziego-komisarza. Dlatego po wysłaniu zgłoszenia nie zamykaj tematu: loguj się do KRZ i śledź obwieszczenia. Nabywców mieszkań czekają dodatkowo rozstrzygnięcia specyficzne dla upadłości deweloperskiej m.in. co do losów poszczególnych przedsięwzięć i rachunków powierniczych o których będę informował w kolejnych materiałach.
Uczciwe zastrzeżenie na koniec
Zgłoszenie wierzytelności to warunek udziału w podziale, nie gwarancja odzyskania pieniędzy. Zobowiązania HREIT wielokrotnie przewyższają majątek, a kolejność zaspokojenia określa ustawa. Ale różnica między wierzycielem zgłoszonym a niezgłoszonym jest zerojedynkowa: pierwszy uczestniczy w podziale tego, co jest; drugi patrzy z boku.
Zgłoszenie wierzytelności to warunek udziału w podziale, nie gwarancja odzyskania pieniędzy. Zobowiązania HREIT wielokrotnie przewyższają majątek, a kolejność zaspokojenia określa ustawa. Ale różnica między wierzycielem zgłoszonym a niezgłoszonym jest zerojedynkowa: pierwszy uczestniczy w podziale tego, co jest; drugi patrzy z boku.
Masz umowę z grupą HRE i nie wiesz, wobec kogo i co dokładnie zgłosić? Napisz do nas, a przeanalizuję Twoją dokumentację i przygotujemy zgłoszenie poprawnie za pierwszym razem, bo w tym postępowaniu na poprawki może nie być czasu.
Łukasz Rafalski, doradca restrukturyzacyjny
